Giải pháp nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh BHYT tại y tế cơ sở

09/07/2018 - Tin BHXH - BHYT


Đào tạo, bổ sung nguồn nhân lực; tăng cường đầu tư trang thiết bị y tế; xây dựng cơ chế chính sách phù hợp; tăng cường sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy, chính quyền địa phương… là những giải pháp cơ bản nhằm nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh BHYT tại y tế cơ sở được các chuyên gia đưa ra tại Hội nghị trực tuyến nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh BHYT tuyến cơ sở do Bộ Y tế phối hợp với BHXH Việt Nam tổ chức vừa qua.

Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam thăm hỏi bệnh nhân đang điều trị tại Trạm Y tế xã Thái Hòa, huyện Lập Thạch, Vĩnh Phúc (ảnh minh họa)

Số lượt KCB BHYT tại tuyến xã có xu hướng giảm

Báo cáo của Ban Thực hiện chính sách BHYT, BHXH Việt Nam cho biết, năm 2018, tổng số trạm y tế xã thực hiện KCB BHYT là 9.821 với số thẻ BHYT đăng ký ban đầu là 21,5 triệu. Theo đó, giai đoạn 2010-2014, số lượt KCB tại tuyến xã tăng qua các năm với tỷ lệ gia tăng bình quân là 4%; tuy nhiên quy định của Luật BHYT, từ năm 2015 người có thẻ BHYT đăng ký KCB ban đầu tại các trạm y tế xã có thể KCB thông tuyến tại các phòng khám đa khoa khu vực và các bệnh viện tuyến huyện, số lượt KCB BHYT tại tuyến xã có xu hướng giảm. Cụ thể, số lượt KCB BHYT tại tuyến xã giai đoạn 2010-2014 là khoảng 34,06 triệu lượt;  đến năm 2015 là 34 triệu lượt; năm 2016 là 32,7 triệu lượt và đến năm 2017 giảm xuống chỉ còn 33 triệu lượt.

Tỷ trọng số lượt KCB BHYT tại tuyến xã trong tổng số lượt KCB BHYT có xu hướng giảm qua các năm từ 2015 đến nay; nếu như năm 2014, tỷ trọng số lượt KCB tại tuyến xã chiếm khoảng 28,3% trong tổng số lượt KCB BHYT thì năm 2015, 2016, 2017 con số này lần lượt là 26%, 21,9% và 19,9%; 6 tháng đầu năm 2018 tỷ trọng số lượt KCB BHYT tại tuyến xã chỉ chiếm 18,5% trong tổng lượt KCB BHYT của các tuyến.

Số chi KCB BHYT tại tuyến xã ước 6 tháng đầu năm 2018 là 1.220 tỷ đồng, chiếm 2,6% tổng chi KCB BHYT. Số chi KCB tại tuyến xã có xu hướng gia tăng qua các năm. Cụ thể 2014 số chi là 1.429 tỷ đồng; đến năm 2017 là 2.538 tỷ đồng; tuy nhiên, tỷ trọng chi KCB BHYT tuyến xã trong tổng chi KCB BHYT có xu hướng giảm từ khi thực hiện chính sách thông tuyến.Trong giai đoạn 2010-2014, số chi KCB BHYT tại tuyến xã chiếm khoảng 5,3% trong tổng chi KCB BHYT, thì năm 2015, 2016, 2017, con số này lần lượt là 3%, 2,5% và 2,9%.

Ngược lại, tỷ trọng chi KCB BHYT tại tuyến huyện trong tổng chi KCB BHYT có xu hướng gia tăng từ khi thực hiện chính sách thông tuyến đến nay (năm 2014 là 25,9%; 2016 là 27,7%; 2017 là 29,8%; ước 6 tháng đầu năm 2018 là 28,5%). Chi phí bình quân/lượt tại tuyến xã, tuyến huyện tăng mạnh qua các năm, đặc biệt là khi thực hiện giá DVYT theo Thông tư 37 (giá khám bệnh tại trạm y tế xã tăng từ 7.000 đồng lên 29.000 đồng….).

Tình trạng khám bệnh, kê đơn, cấp thuốc tại nhiều trạm y tế xã còn bất cập

Theo khảo sát của Viện chiến lược chính sách y tế, Bộ Y tế, tình trạng khám bệnh, kê đơn, cấp thuốc tại nhiều trạm y tế xã còn bất cập. Đây có thể thấy là một trong những nguyên nhân chính dẫn đến người dân không lựa chọn Trạm y tế xã làm nơi KCB. Đồng thời, với quy định thông tuyến và điều kiện giao thông thuận tiện như hiện nay, người bệnh BHYT thường lựa chọn KCB tại các bệnh viện tuyến huyện thay vì đến các TYT xã. Thống kê cho thấy số lượng người đến KCB tại các Trạm y tế đã giảm trong thời gian qua.

Ngoài ra, còn có một số chính sách làm ảnh hưởng đến KCB tại tuyến xã như việc tự chủ tài chính bệnh viện thúc đẩy các bệnh viện tăng thu dung người bệnh, không phụ thuộc bệnh đó có thể điều trị tại tuyến nào. Cùng với việc không có quy định nhằm hạn chế KCB thông thường tại các bệnh viện tuyến trên. Quản lý bệnh mãn tính tại cộng đồng đang gặp nhiều khó khăn do năng lực chuyên môn của nhân viên y tế chưa tạo được sự tin tưởng của người dân. Bên cạnh đó, nguồn kinh phí được trích theo quy định hiện hành khó đáp ứng được việc quản lý các bệnh mãn tính tại cơ sở. Do số lượng trạm y tế lớn, địa bàn trải rộng, nhân lực giám định thiếu nên việc kiểm tra, giám sát công tác KCB BHYT cũng như thanh toán chi phí KCB còn nhiều hạn chế. Tình trạng lạm dụng, trục lợi quỹ BHYT tại các Trạm y tế xã xảy ra tại khá nhiều nơi trong thời gian vừa qua.

Tăng cường luân phiên bác sỹ từ huyện về xã nâng cao năng lực KCB tại xã

Theo đồng chí Lê Văn Phúc, Phó trưởng ban Thực hiện chính sách BHYT, BHXH Việt Nam, để nâng cao chất lượng KCB BHYT tại y tế cơ sở, cần tăng cường cơ sở vật chất, trang thiết bị y tế; Đào tạo, bổ sung nguồn nhân lực để đảm bảo công tác KCB và chăm sóc sức khỏe ban đầu tại các trạm y tế xã, đặc biệt là nhân lực có thể quản lý, điều trị một số bệnh mãn tính tại cơ sở; Thực hiện các chính sách luân chuyển bác sỹ KCB tại y tế cơ sở. Tăng cường KCB và chăm sóc sức khỏe ban đầu cho người có thẻ BHYT tại các trạm y tế xã. Thực hiện gói dịch vụ y tế cơ bản; Quản lý các bệnh mãn tính tại trạm y tế xã; Gắn hoạt động quản lý sức khỏe tại trạm y tế xã với hoạt động của bác sỹ gia đình.

Cùng với đó, cần có cơ chế tài chính linh hoạt đối với y tế cơ sở theo năng lực cung cấp dịch vụ y tế, số lượng người bệnh BHYT đến KCB. Xây dựng cơ chế tài chính nhằm hạn chế người bệnh lựa chọn các bệnh viện tuyến tỉnh, trung ương để KCB các bệnh thông thường. Ví dụ, tăng mức đồng chi trả đối với người bệnh; giám giá thanh toán đối với các bệnh viện tuyến trên khi KCB thông thường. Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát công tác KCB BHYT tại y tế cơ sở về chuyên môn cũng như sử dụng quỹ KCB BHYT và xử lý nghiêm đối với tình trạng lạm dụng, trục lợi quỹ BHYT.

Đồng chí Lương Ngọc Khuê, Cục trưởng Cục Quản lý Khám chữa bệnh, Bộ Y tế đề xuất giải pháp tăng cường hướng dẫn chẩn đoán, điều trị và quy trình kỹ thuật áp dụng tại trạm y tế xã theo danh mục trong gói dịch vụ y tế cơ bản; danh mục 38 bệnh thường gặp tại xã. Đầu tư trang thiết bị, xét nghiệm cơ bản phù hợp với năng lực chuyên môn của Trạm y tế xã. Đối với xã có đủ trình độ mở rộng siêu âm, điện tim nhằm tăng tính hấp dẫn KCB tại xã, phát hiện bệnh tật tăng niềm tin của người bệnh. Bảo đảm cung cấp dịch vụ xét nghiệm cơ bản đáp ứng các bệnh thông thường tại xã theo gói dịch vụ y tế cơ bản, đặc biệt là bệnh không lây nhiễm. Thống nhất cơ chế chuyển gửi mẫu và trả kết quả xét nghiệm từ trạm y tế xã lên trung tâm y tế huyện với những XN không thực hiện được tại trung tâm y tế xã; tăng cường tiếp cận thuốc thiết yếu. Sở Y tế chỉ đạo TTYT huyện có trách nhiệm cung ứng cho TYT xã đủ thuốc theo danh mục. Hướng dẫn trạm y tế xã lập kế hoạch dự trù thuốc.

Bộ Y tế phối hợp BHXH Việt Nam tiếp tục cập nhật, hoàn thiện danh mục thuốc thiết yếu, trong đó cụ thể hóa quy định trạm y tế xã được cung ứng thuốc điều trị bệnh mạn tính đã được tuyến trên kê đơn điều trị. Tận dụng nguồn lực sẵn có, đào tạo để đáp ứng yêu cầu chuyên môn; trọng tâm quản lý bệnh mạn tính theo nguyên lý y học gia đình. Đào tạo cả chuyên môn KCB và kỹ năng tư vấn, giáo dục sức khỏe.

Bệnh viện tuyến Trung ương, tỉnh tăng cường tham vấn, hỗ trợ từ xa hoặc hỗ trợ trực tiếp. Tăng cường luân phiên bác sỹ từ huyện về xã và từ xã lên tuyến trên để bảo đảm tăng cường năng lực KCB tại xã. Nâng cao chất lượng dịch vụ KCB Giám sát, đánh giá sự tuân thủ các hướng dẫn chuyên môn, quy trình kỹ thuật. Ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý KCB, đặc biệt là phần mềm quản lý bệnh mạn tính để bảo đảm theo dõi được tuân thủ hướng dẫn chuyên môn, theo dõi số lượng người bệnh điều trị, số người đạt mục tiêu điều trị… Đánh giá sự hài lòng và đóng góp ý kiến của người dân, người bệnh đối với dịch vụ KCB tại xã. Nâng cao chất lượng dịch vụ KCB. Chất lượng chuyển tuyến…/.

Theo Trọng Nghĩa – tapchibaohiemxahoi.gov.vn

Bình luận

avatar